عطف شود ؟ . در پاسخ مىگوئيم : اين اختلاف سياق ، عيبى ندارد ، براى اينكه قبل از آيه مورد بحث : يعنى ( جمله معطوف ) ، سياق قبلى با جمله : * ( « أَنِّي قَدْ جِئْتُكُمْ » ) * تفسير شده و وجهه كلام را از غيبت متكلم برگردانده بود ، پس در حقيقت عطف آيه مورد بحث به جمله : « و رسولا » عطف سياق متكلم است به سياق متكلم . سؤال ديگرى كه ممكن است در اينجا به ذهن خواننده برسد اين است كه آيه مورد بحث صريحا مىگويد : عيسى ع تورات را تصديق داشته ، معلوم مىشود تورات تا زمان آن جناب تحريف نشده بود ، ( با اينكه تقريبا شش قرن قبل از ميلاد ، بنى اسرائيل و توراتش به دست بخت نصر منقرض شد ، و به گفته تاريخ خود يهود يك قرن قبل از ميلاد نيز مورد حمله « طوطوز » وزير اسپيانوس قرار گرفت و در اين دو حادثه اثرى از تورات نماند و آنچه فعلا در دست است يادداشتهايى است كه افراد از تورات به خاطر داشته و نوشته‌اند « مترجم » ) . در پاسخ مىگوئيم : آيه مورد بحث آن توراتى را مىگويد كه در دو آيه قبل در خطاب به مريم مىفرمود : به عيسى تعليم مىدهد ، نه آن توراتى كه در عصر بعثت آن جناب در بين يهوديان بوده ، پس آيه مورد بحث هيچ دلالتى ندارد بر اينكه عيسى ع تورات متداول در بين مردم آن روز را قبول داشته و تا آن روز تورات تحريف نشده ، تا با جريان بخت نصر و طوطوز منافات داشته باشد ، هم چنان كه آياتى كه مىگويد : پيامبر اسلام تورات و انجيل را قبول دارد ، منظورش تورات و انجيل متداول در عصر نزول قرآن نيست ، بلكه تورات و انجيلى است كه وحى به آن جناب تعليم داده . * ( « وَلأُحِلَّ لَكُمْ بَعْضَ الَّذِي حُرِّمَ عَلَيْكُمْ » ) * اين جمله مىرساند كه خداى تعالى بعضى از طيبات را بر بنى اسرائيل تحريم كرده بود و عيسى بن مريم آن را دوباره حلال كرده است ، آيه زير هم اين معنا را صريحا مىرساند : « فَبِظُلْمٍ مِنَ الَّذِينَ هادُوا حَرَّمْنا عَلَيْهِمْ طَيِّباتٍ أُحِلَّتْ لَهُمْ . . . » « 1 » . و گفتار در آيه ، خالى از يك دلالت نيست و آن دلالت بر اين است كه عيسى ع همه احكام تورات را امضا كرده ، مگر چند حكمى را كه خداى تعالى به دست وى نسخ نموده و آن چند حكم عبارت بوده از احكامى كه بر يهود شاق و گران مىآمده است . و لذا

--> ( 1 ) به خاطر ظلمى كه از ناحيه يهوديان رخ داده ، ما بعضى از طيبات را كه بر آنان حلال بود حرام كرديم . « سوره نساء آيه 160 » .